Grupa Lądczan - Anna i Warcisław Martynowscy, Zdzisław Dumański - należących do Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej oraz Małgorzata Bednarek uczestniczyli 3 czerwca br. w niezwykle ważnym wydarzeniu. Do Wrocławia przyjechał Prezydent Czech Vaclav Havel a jego wizyta zbiegła się z obchodami 20. rocznicy pierwszych wolnych wyborów w Polsce. Prezydent w Zakładzie im. Ossolińskich odebrał nagrodę im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego przyznaną za "zaangażowanie w obronę praw człowieka, zasługi w doprowadzeniu do upadku systemu komunistycznego oraz działanie na rzecz przemian demokratycznych i stabilizacji demokracji w Europie Środkowej i Wschodniej".
W drugiej części spotkania wręczono odznaczenia przyznane przez Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego za zasługi w okresie podziemnej współpracy polsko-czechosłowackiej lat 80. Z Lądka Zdroju Złoty Krzyż Zasługi otrzymał Marian Ligęza (niestety, nie mógł być obecny we Wrocławiu) za pomoc w „przerzucie” przez zieloną granicę w sierpniu 1989 r. czeskiego opozycjonisty, którym był Stanislav Devaty.
Solidarność Polsko-Czecho-Słowacka działa od października 1981 roku, kiedy to działacze wywodzący się z niezależnych środowisk opozycyjnych - Karty 77 w Czechosłowacji, KSS KOR i "Solidarności" w Polsce, podpisali konspiracyjną umowę o wzajemnej współpracy. Później  rozpoczęto systematyczną akcję wymiany informacji przez zieloną granicę, zorganizowano sieć kurierów przenoszących przez góry zakazaną literaturę, dokumenty, instrukcje i materiały drukarskie. W działaniach tych czynnie uczestniczyli mieszkańcy naszej gminy: Warcisław Martynowski, Zdzisław Dumański, Jan Mroczkowski a na Górze Borówkowej odbywały się spotkania polsckich i czechosłowackich opozycjonistów. Ich nazwiska weszły na stałe do najnowszej historii europejskiej. Wśród nich, ze strony polskiej można wymienić m.in.: Zbigniewa Bujaka, Jacka Kuronia, Jana Lityńskiego czy Danutę Winiarską, a ze strony czechosłowackiej: Vaclava Havla, Jiriego Dienstbiera, Ladislava Lisa, Petera Pospichala czy Hankę Sabatową. W 2005 r. na Borówkowej postawiono tablice upamiętniające te spotkania.
Wkrótce, 8 sierpnia zostanie tam postawiona kolejna tablica. Tym razem poświęcona ks. Stefanowi Witczakowi zwanemu Kruszynką, który był proboszczem z Nowego Gierałtowa i kapelanem SPCzS. Ks. Witczak został uhonorowany pośmiertnie przez Prezydenta RP Orderem Odrodzenia Polski a z inicjatywą jego upamiętnienia na granicy wyszli sąsiedzi z Czech.

Małgorzata Bednarek


CIMG6095.jpeg
Na zdjęciu: W. Martynowski i Z. Dumański z prezydentem Wrocławia R.Dudtkiewiczem