Latem tego roku otrzymaliśmy  sprawozdanie z wykonanych w okresie wakacyjnym 2008 roku badań ankietowych przeprowadzonych przez studentów krakowskiej Akademii Górniczo –Hutniczej realizowanych w ramach projektu naukowego  „Analiza uwarunkowań projektowania rozwiązań dotyczących contractingu energetycznego w gminach w Polsce realizujących zasady rozwoju zrównoważonego“- Badania strony popytowej na terenie Gminy Lądek Zdrój,  realizowanych we współpracy z uczelnią niemiecką -  Technische Universität  w Clausthal.
Zaangażowanie  pracowników UMiG w sprawy związane z tegoroczną powodzią sprawiło, że sprawozdanie to do przejrzenia odłożone zostało na  przysłowiowe „później”.
Aktualnie, jako że mamy kolejny sezon grzewczy, który może być przyczynkiem do podjęcia decyzji o dokonaniu zmiany źródła energii cieplnej, przedstawimy poniżej  garść wyników ze wspomnianego sprawozdania:
„Contracting energetyczny zwany również „kontraktem o efekt energetyczny“ ma na celu poprawę bilansu energetycznego w łańcuchu przetwarzania energii, poprzez współpracę między dostawcą i odbiorcą usług energetycznych. Przedmiotem tej kooperacji na mocy umowy są m.in. inwestycje ponoszone przez dostawcę usług energetycznych w celu zmniejszenia zużycia i kosztów energii u jej użytkowników. 
Szczególna uwaga  w/w projektu skierowana była na tzw. niską emisję na wybranych lokalnych rynkach ciepłowniczych Polski. W regionie górskim Polski, w którym znajduje się wiele kurortów oraz miejsc atrakcyjnych turystycznie, wymagających ochrony i zaostrzonych regulacji prawnych, niska emisja stwarza duży problem i to nie tylko dla mieszkańców ale również dla wielu turystów oraz gości. W związku z tym zostało wybranych kilka gmin tego regionu, w tym Gmina Lądek Zdrój, do przeprowadzenia analiz w ramach planowanego projektu. Podczas tego wyboru zostały wzięte pod uwagę następujące kryteria:
- wysoki poziom emisji dwutlenku węgla,
- duży potencjał oszczędności energii,
- niski udział w centralnej dystrybucji ciepła,
- obecność potencjalnych partnerów kontraktów wykonawczych,
- status uzdrowiska albo miasta turystycznego,
- strategia rozwoju gmin i ich priorytety.
Badaniami ankietowymi objęto  60 budynków jednorodzinnych na terenie miasta.
Najczęściej stosowanym nośnikiem energii, wykorzystywanym do produkcji ciepła na terenie gminy Lądek Zdrój jest węgiel kamienny. Z sondażu wynika, iż paliwo to wykorzystywane jest w ponad 47 % domów. Do celów grzewczych stosowane jest również drewno, w większości przypadków jako domieszka do węgla. Drewno w celach grzewczych stosuje ok.14 % ankietowanych. Kolejnym wykorzystywanym nośnikiem energii cieplnej jest gaz ziemny, który ogrzewa prawie 39 % budynków z sondażu.
Kolejnym aspektem badanym w ankietach była sprawność kotłów, która uzależniona jest m.in. od ich rodzaju, sposobu i czasu eksploatacji oraz od przeprowadzanych przeglądów.
Analiza ankiet pozwoliła na określenie struktury wiekowej obecnie stosowanych kotłów grzewczych. Znaczna ilość kotłów gazowych, (96 %) została zainstalowana po 1995 roku.
Można więc założyć, że są to urządzenia spełniające wymogi dotyczące ochrony środowiska. Czyli zaledwie cztery procent pochodzi sprzed 1995 roku. Ta grupa urządzeń kwalifikuje się do wymiany. Średnia wieku kotła gazowego w stanie istniejącym wynosi 7 lat.
Nieco inaczej wygląda struktura wiekowa pieców węglowych na terenie Lądku Zdroju. 70 %
pieców zainstalowano po 1995 roku.
Wśród właścicieli kotłów gazowych ok. 68 % dokonuje corocznych przeglądów technicznych. Ok. 15 % w razie potrzeby, czy też awarii, a reszta nie robi w ogóle przeglądów.
W przypadku kotłów węglowych sytuacja przedstawia się następująco: ponad 23 % ankietowanych nie dokonuje w ogóle przeglądów, a 10 % dokonuje ich we własnym zakresie.
Niespełna 32 % kotłów jest przeglądanych co roku lub częściej. Ponad 29 % ankietowanych nie przypomina sobie kiedy i czy w ogóle przegląd miał miejsce. Reszta, czyli ok. 6 % dokonuje   corocznych przeglądów technicznych w razie potrzeby, czy też awarii.
Na podstawie danych zebranych w ankietach można założyć, że ok. 70 % zasobów mieszkaniowych badanej gminy to budynki wymagające termomodernizacji.
Na pytanie: „Jakie są planowane przedsięwzięcia modernizacyjne domu?”- zaledwie 32 % ankietowanych wymieniło przedsięwzięcia termomodernizacyjne typu ocieplenie budynku,
wymiana okien, dachu, czy też ogrzewania. Respondenci zapytani, czy uważają się za osoby oszczędzające energię, odpowiedzieli prawie w 87 %, że tak. Na pytanie o sposoby oszczędzania energii, wskazywali owi ankietowani głównie na oszczędzanie energii elektrycznej przede wszystkim przez gaszenie świateł w pokojach, które nie są wykorzystywane, wyłączanie urządzeń z kontaktu oraz na wymianę żarówek na energooszczędne (72 %). Tylko niewiele odpowiedzi dotyczyło oszczędzania
ogrzewania (13 %), czy też wody (11 %) lub przedsięwzięć termomodernizacyjnych (4 %).
Ankietowani zapytani o kryteria jakościowe dotyczące ich domu, wymieniali na pierwszym miejscu lokalizację (37 %). Dla 16 % najważniejsza była wielkość domu, a zaledwie dla 15 % rozwiązania energooszczędnościowe. Prawie 10 % opiniodawców wskazało wygląd zewnętrzny domu, a dla również niespełna 10 % najważniejszym kryterium byli mili sąsiedzi. Reszta respondentów określiła inne kryteria jak: dzielnica, ogród, czy też powietrze jako najważniejsze. Interesującym jest również fakt, iż wśród osób, które traktują rozwiązania energooszczędne jako najważniejsze kryterium jakościowe domu, zaledwie 32 % planuje dokonać przedsięwzięć termomodernizacyjnych, a potrzeba taka występuje u ponad 80 %.
Na podstawie zebranych i przeanalizowanych danych  badający temat stwierdzili, iż na terenie gminy Lądek  Zdrój istnieje duży potencjał zwiększenia efektywności energetycznej w budynkach mieszkalnych, czyli potencjał po stronie popytowej dla contractingu energetycznego w różnych jego formach. Strona podażowa, czyli teoretyczny dostawca usług energetycznych, nie była przedmiotem  analizy.
Dodatkowo należy wziąć pod uwagę, iż większość wykorzystywanej obecnie energii pochodzi ze źródeł nieodnawialnych, co się manifestuje w rosnącym światowym popycie na nieodnawialne surowce energetyczne. Rozwój ten prowadzi z kolei do wzrostu cen paliw i energii, rosnącego uzależnienia od regionów niestabilnych politycznie, jak również do wzrostu emisji CO2.
W tej sytuacji najlepszym sposobem kształtowania poziomu zużycia energii jest jej oszczędzanie i efektywne wykorzystanie. Wprowadzony do ustawodawstwa obowiązującego w Polsce zapis o konieczności posiadania tzw. paszportów energetycznych budynków przez ich właścicieli, może skłonić wielu z nich do energooszczędności oraz przyczynić się do zainicjowania przedsięwzięć w ramach contactingu energetycznego i tym samym przynieść realne korzyści ekonomiczne, a także ekologiczne, a to z kolei może stanowić wkład modelowego Kowalskiego w przeciwdziałanie  globalnym zmianom klimatu .

Sprawozdanie  z przeprowadzonych badań w całości publikujemy w biuletynie informacji publicznej  ( http://bip-ug-ladekzdroj.dolnyslask.pl)) w zakładce EKOLĄDEK – Informacje różne.


Na podstawie opracowania TU Clausthal
Mirosława Hlebik